Vorig jaar september is onze dochter (29) getrouwd en dat was een feestelijk gebeuren, in de eerste plaats voor haar en haar man natuurlijk. We hebben er lang naar uitgekeken en genoten van de voorbereidingen. Onze zoon en zijn vriendin zijn een paar dagen over uit Gozo (Malta) en de dagen voor de bruiloft zijn we veel als gezin bij elkaar. Natuurlijk moet ik terugdenken aan onze eigen bruiloft zo’n 44 jaar geleden, ik mijmer wat over de verschillen en wat hetzelfde gebleven is. Over welke tradities worden gevolgd en hoe ze in een nieuw jasje gestoken worden.
Trouwen of samenwonen
Wij trouwden vlak voor mijn 21e verjaardag, mijn ouders moesten nog toestemming geven. Na ons trouwen verhuizen we naar Kampen. Bas gaat bij een aannemer werken en ik ga verder met mijn studie theologie. Als mijn dochter mijn trouwfoto’s bekijkt, roept ze uit: “je was nog een kind!”, terwijl ze zelf ook rond haar twintigste ging samenwonen met haar huidige partner. Zelf voelde ik me in die tijd heel volwassen en zeker van mijn liefde. Wij kozen bewust om te trouwen, maar In de jaren 80 gaan veel stellen ongehuwd samenwonen. In gereformeerde kringen wordt ‘hokken’ niet op prijs gesteld. Mijn schoonzus en zwager moeten zelfs weer even uit elkaar om in de kerk te mogen trouwen. Mijn oudste zus gaat ook samenwonen, onze moeder is het daar niet mee eens en is totaal van slag. Uiteindelijk trouwt mijn zus plotseling twee weken voor onze bruiloft, in het roze, de kleur wit was niet meer ‘gepast’. De tijd heelt alle wonden. Als mijn broer jaren later trouwt, omdat hij in het buitenland gaat werken, heeft hij al twee kinderen en dat wordt door onze ouders gewoon geaccepteerd.
Huwelijksaanzoek
Onze dochter en haar vriend wonen al jaren samen en zijn ook al geregistreerd partner, maar ze willen graag trouwen met alles erop en eraan. Alleen… ze wil wel ten huwelijk gevraagd worden, het liefst wat onverwacht op een romantische locatie. Terwijl wij gewoon samen besloten dat het leuk was om ons te verloven en om te gaan trouwen. Maar ik moet zeggen, toen de foto voorbijkwam vanuit Guatemala met haar vriend op één knie, met een ring in zijn hand en mijn dochter met haar hand vol schrik/verbazing voor haar mond, toen heb ik wel een traantje weggepinkt. ‘Goed gedaan, jongen!’ Eerst moest de wereldreis nog voortgezet worden, bijna drie jaar later is de bruiloft een feit.
Say Yes to the Dress
Met veel plezier keken mijn dochter en ik vroeger naar het programma “Say Yes to the Dress”, vooral naar excentrieke aanstaande bruidjes en aparte verkopers. We genoten van de emoties van al die familieleden en vriendinnen die mee kwamen beslissen. Voor mijn bruiloft ging ik alleen met mijn moeder naar Modezaak de Duif in Den Haag, daar kwam haar trouwjurk ook vandaan. Mijn dochter kiest voor een lokale bruidswinkel en vraagt naast mij, ook haar schoonmoeder en vriendin mee. Aan het eind van de passessie, als de keus gemaakt is, toasten we met een glaasje champagne. Ook in de fotoreportage op de trouwdag zelf, speelt ‘de jurk’ een prominente rol. De fotografe is er al vroeg bij in het ouderlijk huis en maakt foto’s van de voorbereidingen en het aantrekken van de jurk. Dat zijn sfeervolle (zwart-wit) foto’s geworden. Zodra onze dochter de jurk aan heeft, is ze de bruid en het stralende middelpunt. Dan komt er een nieuw element: ‘the first look’. Dit is het moment waarop een bruidspaar elkaar voor het eerst in hun trouwkleding ziet op de trouwdag. Aan de fotografe de taak om de blik van de bruidegom te vangen en een mooie fotoserie te maken. Ik was eerst wat sceptisch, maar het is een prachtig moment. Haar vriend staat met zijn rug naar haar toe in een bomenlaantje en zij gaat een aantal stappen achter hem staan. Op een teken mag hij zich omdraaien. Wat een blije gezichten!
Ceremonie
Op de trouwlocatie volgt dan de ceremonie. Alle genodigden zitten al in de zaal en wachten op het bruidspaar. De bruidegom wordt binnengebracht door zijn moeder en de bruid door haar vader. Het woord ‘weggeven’ wordt uitdrukkelijk vermeden. Voor ons symboliseert het dat ze allebei ‘het huis van hun ouders’ verlaten en samen hun eigen familiesfeer gaan maken. Toch ontroert het me als de Engelse partner van onze zoon het verwoordt als: “he gave his daughter’s hand as only a father can”. Mijn vader heb ik dat niet gevraagd, dat strookte niet met mijn feministische opvattingen. De broer van de bruidegom treedt op als BABS* voor één dag. Een week eerder hebben ze hun geregistreerd partnerschap al bij de burgerlijke stand om laten zetten in een huwelijk. De enige vraag die bij het burgerlijk huwelijk gesteld wordt is: ‘ben je bereid de verplichtingen te volbrengen die de Nederlandse wet aan de huwelijkse staat verbindt’. Het is in een feite een juridische transactie. *
Geloften
Nu vieren we de liefde. De bruidegom en de bruid lezen hun zelfgeschreven geloften voor. Ze beloven elkaar in verschillende bewoordingen dat ze er altijd voor elkaar zullen zijn. De bruid zegt: ‘ik beloof je ook de ruimte te geven wanneer je die nodig hebt en je te inspireren om je dromen na te jagen. Want als ik iets van mijn ouders heb geleerd, is het dat liefde ook vrijheid betekent’. De bruidegom: ‘ik beloof voor jou te kiezen, iedere dag weer. Ik kies voor de vrouw die je nu bent, maar ook voor de vrouw die jij nog gaat worden’. Dat is erg indrukwekkend. Dan zeggen ze ‘ja’ tegen elkaar en zijn ze man en vrouw. Ik mag hen de ringen aanreiken en ze schuiven die aan elkaars vinger. Zijn vader en haar broer tekenen als getuigen.
De trouwbelofte waar wij ‘ja’ op gezegd hebben in de kerk luidde: ‘aanvaard je je man/vrouw als een geschenk uit Gods hand en wil je hem/haar liefhebben en trouw zijn in goede en kwade dagen, in rijkdom en armoede, in ziekte en gezondheid tot de dood u scheidt?’ Daarna volgde een zegen met handoplegging. De woorden zijn anders, maar de intenties zijn hetzelfde. We gaan voor een leven lang samen.
Als ouders zijn we dankbaar dat onze kinderen zo in het leven staan.
Overgangsritueel
Als moeder van de bruid mag ik een toespraak houden tijdens het diner. Ik vertel dat een huwelijksfeest in alle culturen een ‘rite de passage’, een overgangsritueel is. Het markeert de overgang van een leven als single naar een leven als man en vrouw, van de jeugd naar de volwassenheid, met al z’n verantwoordelijkheden. Door te trouwen voegen ze een dimensie toe, ze laten aan de buitenwereld, vrienden, familie en de maatschappij weten dat ze met elkaar verbonden zijn en voor elkaar in willen staan. Voor ons als ouders lijkt er ook iets te verschuiven. We hebben een boek gemaakt met verhalen en foto’s over de eerste 30 jaar van het leven van onze dochter. Terwijl we daar mee bezig waren, werden we wat weemoedig, waar is dat kleine meisje gebleven? Ook voor ons begint een nieuwe fase, we geven onze kinderen onze zegen mee. We gaan een stapje achteruit en geven hen de ruimte die ze nodig hebben om hun eigen weg te gaan.
Opmerkingen
* BABS Buitengewoon Ambtenaar van de Burgerlijke Stand
* Door te trouwen krijg je een zorgplicht, word je elkaars wettelijke erfgenaam, krijg je fiscale partnerstatus en het recht de achternaam van je partner te gebruiken.
Je krijgt bij kinderen die geboren worden automatisch allebei het ouderlijk gezag.
Mooi geschreven Rita, wel met toestemming van Hester toch?
Het is inderdaad heel bijzonder als je dochter trouwt, weet ik nu ook uit ervaring, een prachtige dag om op terug te kijken.
Ja zeker met toestemming!
Wat een mooie en ontroerende blog. Leuk hoe je twee tijdsbeelden neer weet te zetten en dit persoonlijk maakt.
Het is een mooi en een persoonlijk verslag geworden. Leuk die verschillen van toen en nu, die ook van deze tijd zijn met alle ruimte voor een eigen invulling.
Het was een prachtige bruiloft met een enthousiast en liefdevol stel.
En wat fijn dat jij niet alleen getuige bent geweest op onze bruiloft, maar ook nu als daggast deze bruiloft mee hebt kunnen maken.
Heel mooi Rita! Zeker de vergelijking en overeenkomst met jouw eigen bruiloft….en die van Hester. Mooie herinnering ❤️
Wat mooi verwoord Rita. Ik was ontroerd door de gelofte van Hester : ‘……Want als ik iets van mijn ouders heb geleerd, is het dat liefde ook vrijheid betekent’
Zo waar. En wat mooi dat jullie haar dat hebben voorgeleefd.